Back to Surah
Word Analysis & Comparison
16. Surah 93. Verse
Word Analysis
وَلَوْ
walaw
And if
shāa
Allah (had) willed
ٱللَّهُ
l-lahu
Allah (had) willed
lajaʿalakum
surely He (could) have made you
ummatan
a nation
wāḥidatan
one
وَلَـٰكِن
walākin
but
yuḍillu
He lets go astray
مَن
man
whom
yashāu
He wills
wayahdī
and guides
مَن
man
whom
yashāu
He wills
walatus'alunna
And surely you will be questioned
عَمَّا
ʿammā
about what
kuntum
you used (to)
Rashad Khalifa
The Final Testament
Had GOD willed, He could have made you one congregation. But He sends astray whoever chooses to go astray, and He guides whoever wishes to be guided. You will surely be asked about everything you have done.,
The Monotheist Group
The Quran: A Monotheist Translation
And if God had wished, He would have made you one nation, but He misguides whom He wishes, and He guides whom He wishes. And you will be asked about what you used to do.
Edip-Layth
Quran: A Reformist Translation
Had God wished, He would have made you one nation, but He misguides whom He wishes, and He guides whom He wishes. You will be asked about what you used to do.
Abul A'la Maududi
Tafhim commentary
Had Allah so willed, He would have made you all one single community.[1] However, He lets go astray whomsoever He wills and shows the Right Way to whomsoever He wills.[2] Surely you shall be called to account regarding what you did.
2
This is to show that Allah Himself has given man the power and freedom to follow any out of the many ways. That is why Allah makes arrangements for the guidance of the one who intends to follow the right way, and let go astray the one who desires to deviate.
1
This further supports the previous warning. It means that it would be wrong for any champion of Allah’s religion to arrogate to himself the use of every sort of method and means irrespective of whether they are right or wrong to propagate his own religion (considering it to be Allah’s religion) and try to destroy opposite religions. For this would be utterly against the will of Allah. If Allah had willed that there should be no religious differences, He could have deprived mankind of the freedom of choice. In that case, there would have been no need for Allah to get help of any such upholder of His religion, who uses disgraceful means for this purpose. Allah could have created all mankind to be inherent believers and obedient servants by depriving them of the power and option of disbelief and sin. Then there would have been none who could have dared to deviate from belief and obedience.
Marmaduke Pickthall
Holy Quran Translation
Had Allah willed He could have made you (all) one nation, but He sendeth whom He will astray and guideth whom He will, and ye will indeed be asked of what ye used to do.
Abdullah Yusuf Ali
Holy Quran Translation
If Allah so willed, He could make you all one people: But He leaves straying whom He pleases, and He guides whom He pleases: but ye shall certainly be called to account for all your actions.
Al-Hilali & Khan
Holy Quran Translation
And had Allâh willed, He could have made you (all) one nation, but He sends astray whom He wills and guides whom He wills. But you shall certainly be called to account for what you used to do.
Taqi Usmani
Holy Quran Translation
If Allah so willed, He would have made all of you a single community, but He lets whom He wills go astray and takes whom He wills to the right path; and surely you will be questioned about what you used to do.
Abdul Haleem
Holy Quran Translation
If God so willed, He would have made you all one people, but He leaves to stray whoever He will and guides whoever He will. You will be questioned about your deeds.
Mustafa Khattab
The Clear Quran
Had Allah willed, He could have easily made you one community ˹of believers˺, but He leaves to stray whoever He wills and guides whoever He wills.[1] And you will certainly be questioned about what you used to do.
Mohamed Ahmed - Samira
Holy Quran Translation
If God had pleased He would surely have made you a single community of belief; but He leads whosoever He wills astray, and guides whosoever He please. But you will surely be questioned about what you used to do.
Arthur John Arberry
Holy Quran Translation
If God had willed, He would have made you one nation; but He leads astray whom He will, and guides whom He will; and you will surely be questioned about the things you wrought.
E. Henry Palmer
Holy Quran Translation
But had God pleased He would have made you one nation; but He leads astray whom He will, and guides whom He will;- but ye shall be questioned as to that which ye have done.
Mahmoud Ghali
Holy Quran Translation
And if Allah had (so) decided, indeed He would have made you one nation; but He leads into error whomever He decides to, and He guides whomever He decides to; and indeed you will definitely be questioned about whatever you were doing.
Amatul Rahman Omar
Holy Quran Translation
Had Allâh (enforced) His will He would surely have made you (all) one nation (following one and the same faith). But He leaves in error him who wishes (to remain so) and guides him who wishes (to be guided). And you shall surely be called upon to account for your deeds and conduct.
George Sale
Holy Quran Translation
If God had pleased, He would surely have made you one people: But He will lead into error whom He pleaseth, and He will direct whom He pleaseth; and ye shall surely give an account of that which ye have done.
Ali Quli Qarai
Holy Quran Translation
Had Allah wished, He would have made you one community, but He leads astray whomever He wishes and guides whomever He wishes, and you will surely be questioned concerning what you used to do.
Hamid S. Aziz
Holy Quran Translation
But had Allah pleased He would have made you one nation; but He leads astray whom He will, and guides whom He will; - but you shall be questioned as to that which you used to do.
Bijan Moeinian
Holy Quran Translation
If God wanted, He would have united you. But [this is not His plan. He wants to try the people’s behavior while their have freedom of choice;] He will lead whoever He wants (and chooses the rebellion) to the wrong path and guides whoever He wants (and shows the willingness to be good) to the right path. Remember, you will be questioned about everything you have done.
Aisha Bewley
Holy Quran Translation
If Allah had willed He would have made you one community. However, He misguides anyone He wills and guides anyone He wills. You will be questioned about what you did.
Abdel Khalek Himmat
Al- Muntakhab
Had Allah willed He would have made all of you one conjoint body united in feeling and thought, but He deafens the heart's ears of whom He pleases and opens the mind's eyes of whom He will.
Muhammad Asad
Holy Quran Translation
For, had God so willed, He could surely have made you all one single community; however, He lets go astray him that wills [to go astray], and guides aright him that wills [to be guided]; and you will surely be called to account for all that you ever did!
Progressive Muslims
Holy Quran Translation
And had God wished, He would have made you one nation, but He misguides whom He wishes, and He guides whom He wishes. And you will be asked about what you used to do.
Syed Vickar Ahamed
Holy Quran Translation
And if Allah had so wanted, He could make you all as one People (one Nation): But He leaves wandering those whom He pleases, and He guides those whom He pleases: But you shall certainly be called to account for all your actions.
Shabbir Ahmed
Holy Quran Translation
Had Allah Willed, He could have made you all one community. But, He shows you the Right Path and gives you a free choice (and you will have to work for it (2:256), (18:29)). And He has established the Laws for straying and guidance (4:88). You will surely be questioned about your actions.
Sahih International
(Umm Muhammad, Mary Kennedy, Amatullah Bantley)
And if Allah had willed, He could have made you [of] one religion, but He causes to stray whom He wills and guides whom He wills. And you will surely be questioned about what you used to do.
Sam Gerrans
The Qur'an: A Complete Revelation
And had God willed, He would have made you one community; but He sends whom He wills astray, and guides whom He wills; and you will be questioned about what you did.
Yaşar Nuri Öztürk
Kur'an-ı Kerim Meali
Allah dileseydi, elbette ki sizi birtek ümmet yapardı. Ama O, dilediğini saptırıyor, dilediğini de iyiye ve güzele kılavuzluyor. Yapıp ettiklerinizden mutlaka sorgu-suale çekileceksiniz.
Ahmed Hulusi
Türkçe Kur'an Çözümü
Eğer Allah dileseydi, elbette sizi tek bir inanca sahip toplum kılardı. . . Fakat (Allah), dilediğini saptırır ve dilediğini de hakikate erdirir. . . Yaptıklarınızın sonuçlarını yaşayacaksınız!
Ali Bulaç
Kur'an-ı Kerim ve Türkçe Anlamı
Eğer Allah dileseydi, sizi tek bir ümmet kılardı; ancak dilediğini saptırır, dilediğini hidayete erdirir. Yaptıklarınızdan muhakkak sorumlu tutulacaksınız.
Bayraktar Bayraklı
Yeni Bir Anlayışın Işığında Kur'an Meali
Allah dileseydi hepinizi bir tek ümmet yapardı; fakat O, dileyeni saptırır, dileyeni de doğru yola iletir. Yaptıklarınızdan elbette sorgulanacaksınız.
Diyanet İşleri
Kur'an-ı Kerim Türkçe Meali
Allah dileseydi, sizi tek bir ümmet yapardı. Fakat O, dilediğini saptırır, dilediğini de doğru yola iletir. Yapmakta olduğunuz şeylerden mutlaka sorguya çekileceksiniz.
Edip Yüksel (Eski Baskı)
Mesaj: Kuran Çevirisi
ALLAH dileseydi sizi bir tek toplum kılardı. Ancak, dilediğini saptırır, dilediğine de yol gösterir. Elbette yaptıklarınızdan sorulacaksınız.
Elmalılı Hamdi Yazır
Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali
Allah, dilese idi elbet hepinizi bir tek ümmet yapardı ve lakin o, dilediğine dalalet, dilediğine hidayet buyurur ve her halde hepiniz bütün yaptıklarınızdan mes'ul olacaksınız
Elmalılı (sadeleştirilmiş)
Kur'an-ı Kerim Meali
Allah dileseydi mutlaka hepinizi bir tek ümmet yapardı, fakat O, dilediğini saptırır, dilediğini doğru yola eriştirir ve herhalde hepiniz, bütün yaptıklarınızdan sorumlu olacaksınız.
Gültekin Onan
Kur'an-ı Kerim Meali
Eğer Tanrı dileseydi sizi tek bir ümmet kılardı; ancak dilediğini saptırır, dilediğini hidayete erdirir. Yaptıklarınızdan muhakkak sorumlu tutulacaksınız.
Hasan Basri Çantay
Kur'an-ı Hakim ve Meal-i Kerim
Allah dileseydi sizi (hepinizi) bir tek ümmet yapardı. Şu kadar ki O, kimi dilerse onu sapıklıkda bırakır, kimi de dilerse onu hidayete iletir. Yapageldiğiniz işlerden elbette mes'ul olacaksınız.
İbni Kesir
Kur'an-ı Kerim Meali
Allah dileseydi; sizi bir tek ümmet yapardı. Ama O; istediğini saptırır, istediğini doğru yola iletir. İşlediklerinizden muhakkak sorumlu tutulacaksınız.
Muhammed Esed
Kur'an Mesajı
Çünkü, Allah dileseydi şüphesiz hepinizi bir tek ümmet yapardı; ama (sapmak) isteyeni saptırıp, (doğru yola ulaşmak) isteyeni de doğru yola yöneltiyor; Ve şüphesiz, yaptığınız her şeyden ötürü sorguya çekileceksiniz!
Şaban Piriş
Kur'an-ı Kerim Türkçe Anlamı
Eğer Allah dileseydi, sizi elbette tek bir ümmet yapardı. Fakat o dilediğini sapıklıkta bırakır, dilediğine de doğru yolu gösterir. Yaptıklarınızdan elbette hesaba çekileceksiniz.
Suat Yıldırım
Kuran-ı Kerim ve Meali
Allah dileseydi sizin hepinizi bir tek ümmet yapardı. Lakin O, dilediğini şaşırtır, dilediğini doğru yola iletir.Şu kesin ki sizler bütün yaptıklarınızdan sorguya çekileceksiniz.
Süleyman Ateş
Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali
Allah dileseydi, hepinizi, bir tek ümmet yapardı, fakat (O), dilediğini şaşırtır, dilediğini doğru yola iletir. Ve siz, mutlaka yaptığınız şeylerden sorulacaksınız.
Mustafa İslamoğlu
Hayat Kitabı Kur’an
Zaten eğer Allah dileseydi sizi tek bir ümmet yapıverirdi; fakat o sapmak isteyeni saptırıyor, doğru yöne yönelmek isteyeni ise (ona) yöneltiyor: ne ki (seçiminiz sonucu) yapa geldiğiniz her şeyden mutlaka hesaba çekileceksiniz.
Erhan Aktaş (Eski Baskı)
Kerim Kur'an
Allah, dileseydi sizi tek bir ümmet[1] yapardı. Fakat Allah dileyeni saptırır, dileyeni de hidayete iletir.[2] Siz, yaptığınız her şeyden sorumlu tutulacaksınız.[3]
1
Aynı inanca mensup, aynı düşünce ve amaca sahip topluluk.
2
Hak edeni saptırır, hak edeni hidayete erdirir. Bu terkip; Allah, doğru yola iletilmeyi isteyeni doğru yola iletir; sapkınlıkta kalmak isteyeni de sapkınlıkta bırakır; sapkınlığı gerektiren şeyler yapanı saptırır, doğru yola iletilmeyi gerektiren şeyleri yapanı da doğru yola iletir, demektir. Hidayet ve dalalet konusu insanın dilemesiyle ilişkilidir. Allah, hiç kimseyi ne zorla hidayete erdirir ne de dalalete düşürür. İman ve inkar konusunda sorumluluk bütünüyle insana aittir. Ayetteki "Şae" sözcüğü, "dilediğini" anlamının yanı sıra, "şey edeni", "gayret göstereni", "bir şey yapmak isteyeni" anlamına da gelmektedir.
3
Bu cümleden de anlaşılıyor ki dilediğini seçme sorumluluğu kişinin kendisine aittir.
Ali Rıza Safa
Kur'an-ı Kerim Gerçek
Oysa Allah dileseydi, kesinlikle, sizi bir tek topluluk yapardı. Fakat dilediğini saptırır, dilediğini de doğru yola eriştirir. Yaptıklarınızdan kesinlikle sorguya çekileceksiniz.
Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı)
Süleymaniye Vakfı Meali
Tercihi Allah yapsaydı sizi bir tek toplum (ümmet) yapardı[1]. Ama (tercihi size bıraktığı için) sapıklığı tercih edeni sapık sayar, hidayeti tercih edeni de yoluna kabul eder. Yaptıklarınızdan elbette sorumlu tutulacaksınız.
1
Bkz. Maide 5/48  
Edip Yüksel
Mesaj: Kuran Çevirisi
ALLAH dileseydi sizi bir tek toplum kılardı. Ancak, dilediğini saptırır, dilediğine de yol gösterir. Elbette yaptıklarınızdan sorulacaksınız.[1]
1
* Ayetin orta cümlesi, "dileyeni saptırır, dileyene yol gösterir" biçiminde anlaşılsa da sonuç değişmemektedir. Tanrı'nın içtenlikle gerçeği arayanları doğru yola ilettiğini ancak yeterli içtenliğe ve temiz niyete sahip olmayanların da gerçeği görmesini engellediğini görüyoruz (6:110; 7:146; 21:51; 37:84). * Bak 57:22.
Mehmet Okuyan
Kur’an Meal-Tefsir
Allah dileseydi sizi tek bir ümmet yapardı[1] fakat (Allah) dileyeni (layık gördüğünü) saptırır (sapkınlığını onaylar), dileyeni (layık gördüğünü) de doğru yola ulaştırır.[2]Yaptıklarınızdan mutlaka sorumlu tutulacaksınız.
1
Benzer mesajlar: Mâide 5:48; En‘âm 6:35, 107, 149; Yûnus 10:99; Hûd 11:118-119; Ra‘d 13:31; Nahl 16:9; Secde 32:13; Şûrâ 42:8.
2
Bu cümle şöyle de tercüme edilebilir: "Fakat (Allah) dilediğini (layık olanı) saptırır, dilediğini (layık olanı) ise doğru yola ulaştırır"; "Fakat (Allah azabı tercih edip) dileyeni (layık gördüğünü) saptırır, (bağışlanmayı) dileyeni (layık gördüğünü) ise doğru yola ulaştırır." Benzer mesajlar: Bakara 2:284; Al-i İmrân 3:129; Mâide 5:18, 40; Ra‘d 13:27; İbrâhîm 14:4; Hacc 22:16; ‘Ankebût 29:21; Fâtır 35:8; Fetih 48:14; Müddessir 74:31.
Erhan Aktaş (10. Baskı)
Kerim Kur'an
Allah, dileseydi[1] sizi tek bir ümmet[2] yapardı. Fakat Allah hak edeni[3] saptırır, hak edeni[3] de doğru yola iletir. Siz, yaptığınız her şeyden sorumlu tutulacaksınız.[4]
4
Bu cümleden de anlaşılıyor ki "dilediğini tercih etme sorumluluğu" inssanın kendisine aittir.
1
İnsana tercihte bulnma hakkı vermeyerek, onları irade sahibi kılmayarak, bütün insanlığı tek tip bir toplum da yapabilirdi.
2
Toplum, topluluk.
3
Literal olarak dilediğini: Dilediğini demek; hak edeni, doğru yolu bulma çabasında olanı anlamındadır. Allah, sapkınlığı gerektiren şeyleri yapanı saptırır; doğru yola iletilmeyi gerektiren şeyleri yapanı da doğru yola iletir, demektir. Kimin neyi hak ettiğine kararı Allah verir. Ayetteki "Şae" sözcüğü, "dilediğini" anlamının yanı sıra, "şey edeni", "gayret göstereni", "bir şey yapmak isteyeni" anlamına da gelmektedir.
Erhan Aktaş
Kerim Kur'an
Allah, dileseydi[1] sizi tek bir ümmet[2] yapardı. Fakat Allah hak edeni3 saptırır, hak edeni[3] de doğru yola iletir. Siz, yaptığınız her şeyden sorumlu tutulacaksınız.[4]
4
Bu cümleden de anlaşılıyor ki "dilediğini tercih etme sorumluluğu" insanın kendisine aittir.
3
Kelimesi kelimesine, dilediğini. "Dilediğini demek: Hak edeni demektir; Allah, sapkınlığı gerektiren şeyleri yapanı saptırır; doğru yola iletilmeyi gerektiren şeyleri yapanı da doğru yola iletir, demektir. Allah, "dilediğimi" demekle, "kimin neyi hak ettiğine en doğru kararı Ben veririm," demeyi kastetmektedir. Zira burada Allah'ın "dilemesi" insanın "dilemesine", "insanın seçimine" bağlı olarak gerçekleşmektedir. Dilemek anlamına gelen "Şae" kelimesinin ayetteki anlamı; "gayret göstereni, bir şey yapmak isteyeni" yani "bir şeyi dileyeni" anlamındadır. Seçim insana aittir ve belirleyici olan insanın "dilemesi"dir 10:108; 76:3).
2
Toplum, topluluk.
1
İnsana tercihte bulnma hakkı vermeyerek, onları irade sahibi kılmayarak, bütün insanlığı tek tip bir toplum da yapabilirdi.
Süleymaniye Vakfı
Süleymaniye Vakfı Meali
Eğer tercihi Allah yapsaydı elbette hepinizi tek bir ümmet /toplum yapardı[1]. Ama Allah (sapkınlığı) tercih edeni sapkın sayar, (doğru yolu) tercih edeni[2] de yoluna kabul eder[3]. Yaptıklarınızdan da elbette sorguya çekileceksiniz.[4]
4
{{7:6}}A'raf 7/6,{{/}} {{15:92}}Hicr 15/92,{{/}} {{21:23}}Enbiya 21/23,{{/}} {{43:44}}Zuhruf 43/44,{{/}} {{102:8}}Tekasür 102/8.{{/}}
2
Şae (شاء) fiili ile ilgili olarak bkz. {{16:2}}Nahl 16/2.{{/}} ayetin dipnotu.
3
{{3:101}}Al-i İmran 3/101,{{/}} {{13:27}}Ra'd 13/27,{{/}} {{28:56}}Kasas 28/56,{{/}} {{42:13}}Şura 42/13.{{/}}
1
Birinizi diğerinizden ayırmaz, hepinizi mümin yapardı ({{11:118}}Hud 11/118,{{/}} {{42:8}}Şura 42/8{{/}}). Ama Allah sistemini imtihan için kurduğundan doğru yola gelip gelmeme konularında tercihi kuluna bırakmıştır. ({{11:7}}Hud 11/7,{{/}} {{18:29}}Kehf 18/29,{{/}} {{47:31}}Muhammed 47/31,{{/}} {{67:1}}Mülk 67/1{{/}}-{{67:2}}2,{{/}} {{76:3}}İnsan 76/3{{/}}).
-